Aan de vooravond van 1 van de grootste maatschappelijke veranderingen in Werk, Zorg en Welzijn sinds Drees, is er nu de nota "Iedereen doet mee" van het nieuwe college. Dit is de voorlaatste stap naar de inrichting van een Sociaal Gouda. Tot 1 januari ligt het nog in handen van de hogere overheden maar daarna zijn we hier in Gouda zelf verantwoordelijk voor een goede uitvoering van de Participatiewet, Jeugdwet en de WMO. GroenLinks wil dat er snel zo veel mogelijk duidelijkheid komt voor zowel aanbieders van als vragers om ondersteuning. 

Alle gemeenten, inclusief Gouda, staan voor een lastig pakket omdat de veranderingen worden opgelegd door de VVD-PvdA regering met een aanzienlijke kortingen op het oorspronkelijke budget voor de uitvoering van werk, zorg en welzijn. Dat zorgt voor moeilijke keuzes die gemaakt moeten worden.

De nota ziet er degelijk uit maar GroenLinks wil de komende maanden, ook juist na de invoering, snel inzicht krijgen in onvermijdbare opstartproblemen en oplossingen daarvoor. De komend maand wordt de nota in de raad behandeld en we zullen scherp doorvragen wat het college en in het bijzonder wethouders Werger (VVD, WMO en Jeugdwet) en Tetteroo (PvdA, Participatiewet) denken te gaan bereiken. 

De nota heeft 6 beslispunten

1.  Kinderen en jongeren groeien gezond en veilig op en krijgen de kans zich te ontwikkelen; 

2.  Iedereen die kan werken, werkt naar vermogen of is actief voor de samenleving;  

3.  Ouderen en mensen met een beperking zijn zo lang mogelijk zelfredzaam en participeren in de samenleving; 

4.  Mensen nemen meer verantwoordelijkheid voor hun situatie en dragen bij aan de oplossing 

van hun problemen en die van anderen; 

5.  Inwoners vinden hulp en ondersteuning dichtbij, in de buurt; 

6.  Voor wie dat nodig heeft is een veilig vangnet beschikbaar. 

Dit zijn op hoofdlijnen wat het college de komende 4 jaar (met mogelijke bijsturing) wil gaan organiseren. Uiteraard roepen deze vragen op over de exacte invulling. Wat is veilig, wat is dichtbij (buurt), etc. We moeten het college de kans geven om in de uitvoeringsnota's en verordeningen hierover meer te laten zien. Daar waar de ondergrenzen zijn van dit beleid, wordt het vertrouwen in de omgeving, de familie, de maatschappij gesteld. GroenLinks zal volgen of dat ook zo zijn. 

GroenLinks maakt zich zorgen over de keuzes die mensen hebben als het aankomt op de uitvoering van de zorg. Daar kan namelijk een prijskaartje aan zitten zo als de PGB (Persoonsgebonden budget). In welke mate hebben de mensen de kans om de zorg uit te kiezen of krijgen we eenheidsworst? Deze nota is nog steeds algemeen van aard en wij krijgen nog niet het achterste van de tong te zien. Het collega heeft na advisering van de WMO-raad aangegeven eerst meer te willen weten over de huidige PGB-verstrekkingen alvorens daarop beleid te maken. De vraag is of dat kan wachten. Ook "eigen regie" is een GroenLinks standpunt dat we zoveel mogelijk willen bewaken voor de zorgvragers maar ligt gevoelig om dat het allerlei vermeende rechten (en kosten) met zich mee kan nemen. Het is erg belangrijk dat het college nadenkt over het bewustwordingsproces over eigen regie (en eigen kracht). Hoe wordt dit ingevuld? 

De gemeente krijgt ook te maken met nieuwe typen dienstverlening en dus "nieuwe klanten". Vooral de jeugd met enig vorm van problematiek (en hun ouders). Er zullen naar schatting 1500 jongeren zijn die nu onder de verantwoordelijkheid van de gemeente gaan vallen. In korte beantwoording heeft wethouder Werger aangegeven dat er Jeugdteams per 1 januari actief zullen zijn. Dat zal ook moeten want waar gaan deze mensen anders naar toe?

GroenLinks heeft wethouder Werger verder de vraag gesteld welke verdere zelfstandige afwegingen het college maakt bij de besluitvorming n.a.v. een aanvraag om voorziening, d.w.z. na het advies van het "Jeugdteam" (geen ambtelijke organisatie). We moeten waken dat het advies niet klakkeloos wordt overgenomen zoals de nota doet vermoeden. Mede daaraan verbonden heeft GL gevraagd hoe we het Sociaal Wijkteam onafhankelijk kunnen laten zijn. Een nieuw op te richten stichting Voortouw is aardig maar dat betekent die dat die belangeloos dit werk gaat doen. Hoe zorgt het college voor kwaliteit, zorgvuldige procedures? Verder willen we meer weten over de invulling van vrijwilligers in de teams en in de wijk zelf aan mensen met hulpvragen. 

Wat betreft voorzieningen moeten we alert zijn dat de mantelzorgers niets te kort komen, dat zij altijd aan kunnen kloppen als het zwaar(der) wordt. Dat kan in financiele vorm maar er zijn waarschijnlijk nog vele andere manieren om dit goed te doen. Datzelfde geldt voor de dagbesteding voor mensen met lichtere vormen van dementie en met een fatsoenlijk netwerk (familie, sociale kring). We begrijpen dat de AWBZ heel groot was geworden (en dat er nu deze transitie is) maar we moeten wel kijken of de directe omgeving geschikt is om een rol te kunnen spelen bij hulpvragen. We willen geen overbelaste en ontspoorde mantelzorgers en vrijwilligers! 

Tenslotte moet er ook aandacht zijn voor de groep WAJONG'ers en WSW'ers die tot heden nog werden geindiceerd voor deze regelingen maar straks in de Participatiwet (lees bijstand) terecht komen. Het heeft onze volle aandacht dat deze kwetsbare groep niet rucksichtlos op vergelijkbare wijze moet worden behandeld als iemand die met voldoende capaciteiten op eigen kracht werk kan vinden (en tijdelijk op inkomensondersteuning is aangewezen). Het gevaar van de Participatiewet is dat deze nog nadere uitwerkingen vanuit het Rijk nodig heeft in oktober en dat het college in feite niet vol door kan gaan. 

Om toch nog enige slotwoorden aan dit mega-onderwerp te kunnen wijden, is het met name beangstigend hoe het er straks uitziet voor sommige mensen. Iemand als Connie (naam gefingeerd) om een voorbeeld erbij te nemen. Zij valt in de groep met het kleinste inkomen, het kleinste netwerk (geen directe familie in haar buurt) en beperkt in haar vermogens om goed te verwoorden wat zij nodig heeft. Misschien nog het allerergste: ze is zorgmijdend. GroenLinks zal niet wegkijken voor haar. 

Voor wie de stukken wil lezen van de nota en de adviezen van de WMO raad alsmede de Clientenadvies-raad (CAR) 

http://www.mijnbabs.nl/iBabsOnline/Agenda.aspx?site=gouda&agendaid=IBAB…

Voor wie wel de transitie verstaat maar toch kritisch wil mee volgen of ervaringsdeskundige is: laat het ons weten!